เทศบาลนครเจ้าพระยาสุรศักดิ์ เดิมมีฐานะเป็นสุขาภิบาลอ่าวอุดม ซึ่งจัดตั้งขึ้นตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องจัดตั้งสุขาภิบาลอ่าวอุดม อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ลงวันที่ ๑๒ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๑๐ โดยเขตการปกครองของสุขาภิบาลอ่าวอุดม ประกอบด้วย พื้นที่ตำบลทุ่งสุขลาทั้งตำบลและตำบลสุรศักดิ์บางส่วน ต่อมาในปี พ.ศ.๒๕๑๓ได้มีประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องเปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลอ่าวอุดม อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ลงวันที่ ๖ ตุลาคม พ.ศ.๒๕๑๓ กำหนดเขตการปกครองของสุขาภิบาลอ่าวอุดมใหม่ให้มีพื้นที่เพิ่มขึ้นครอบคลุมตำบลทุ่งสุขลา ตำบลสุรศักดิ์ทั้งตำบล และตำบลหนองขามตำบลบึงครอบคลุมบางส่วน

          สภาตำบลหนองขาม จัดตั้งขึ้นตามประกาศคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๓๒๖ ลงวันที่ ๑๓ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๑๕ โดยได้กำหนดให้หมู่ที่ ๖ (บ้านโค้งดารา) ตำบลหนองขาม อำเภอศรีราชา จัดตั้งเป็นสภาตำบลหนองขาม การกำหนดดังกล่าวไม่มีการจัดทำแผนที่และคำบรรยายแนวเขต จึงทำให้เกิดการทับซ้อน และต่อมาพื้นที่ หมู่ที่ ๖ (บ้านโค้งดารา) ได้แยกเป็นหมู่ที่ ๗ (บ้านเนินแสนสุข) หมู่ที่ ๘ (บ้านหินกอง) และหมู่ที่ ๑๑ (บ้านหนองเลง)จึงเป็นที่เข้าใจโดยทั่วไปว่าสภาตำบลหนองขามประกอบด้วย พื้นที่ ๔ หมู่บ้าน คือ หมู่ที่ ๖ (บ้านโค้งดารา) หมู่ที่ ๗ (บ้านเนินแสนสุข) หมู่ที่ ๘ (บ้านหินกอง)และหมู่ที่ ๑๑ (บ้านหนองเลง)สุขาภิบาลอ่าวอุดมและสภาตำบลหนองขามก็ได้ดำเนินการตามอำนาจหน้าที่ตามที่กฎหมายกำหนดในพื้นที่ตามความเข้าใจของแต่ละท้องถิ่นมาโดยตลอด

          สุขาภิบาลอ่าวอุดม ได้มีการเปลี่ยนแปลงเขตการปกครอง (ครั้งที่สอง) ตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องเปลี่ยนแปลงเขตสุขาภิบาลอ่าวอุดม อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี ลงวันที่ ๑๙ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๓๔ ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๐๘ ตอนที่ ๒๒๗ ลงวันที่ ๒๔ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๓๔ แนวเขตดังกล่าวครอบคลุมพื้นที่ ๓๐๖.๔๔ ตารางกิโลเมตร ตั้งอยู่ในเขตการปกครอง ๕ ตำบล คือ ตำบลสุรศักดิ์ (หมู่ที่ ๑,๒,๔,๕,๖,๗,๘,๑๐ และ ๓,๙ บางส่วน) ตำบลหนองขามทั้งตำบล (๑๑ หมู่บ้าน) ตำบลบึง (หมู่ที่ ๒,๓,๔,๖,๗,๘ และ ๑,๕,๙ บางส่วน ตำบลบ่อวิน(หมู่ที่ ๑,๒,๕ และ ๓,๖ บางส่วน) และตำบลเขาคันทรง (หมู่ที่ ๑,๒,๓,๖ และ ๘,๙,๑๐ บางส่วน)ซึ่งในการเปลี่ยนแปลงเขตการปกครองของสุขาภิบาลอ่าวอุดมในครั้งนี้ทำให้ครอบคลุมพื้นที่ของสภาตำบลหนองขามทั้งหมดด้วยเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๓๙ มีประกาศกระทรวงมหาดไท เรื่องจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล ลงวันที่ ๑๙ มกราคม พ.ศ.๒๕๓๙ ประกาศดังกล่าวระบุให้ จัดตั้งสภาตำบลหนองขาม อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี เป็นองค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม โดยท้ายประกาศกระทรวงมหาดไทย ดังกล่าว ระบุว่า ให้องค์การบริหารส่วนตำบลหนองขามมีแนวเขตตามกฎหมายว่าด้วยลักษณะปกครองท้องที่ ยกเว้นส่วนที่อยู่ในเขตเทศบาลและสุขาภิบาลที่มีอยู่ในตำบลนั้น การที่มีประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล ในปี พ.ศ.๒๕๓๙ ทำให้องค์การบริหารส่วนตำบลหนองขามเกิดขึ้นและมีพื้นที่ทับซ้อนอยู่ในพื้นที่ของสุขาภิบาลอ่าวอุดม ประเด็นปัญหาเรื่องการทับซ้อนพื้นที่ระหว่างสุขาภิบาลอ่าวอุดมกับองค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม ที่ผ่านมาเป็นเรื่องที่รับทราบกันระหว่างท้องถิ่นทั้ง ๒ แห่ง และพยายามแก้ไขปัญหา โดยมีการประชุมคณะกรรมการสุขาภิบาลอ่าวอุดม เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๐ และมีมติให้เปลี่ยนแปลงแนวเขตสุขาภิบาลอ่าวอุดมโดยลดพื้นที่ หมู่ที่ ๖, ๗, ๘ และ หมู่ที่ ๑๑ (บางส่วน) ตำบลหนองขาม ซึ่งเป็นพื้นที่ของสุขาภิบาลอ่าวอุดมตามแนวเขต ปีพ.ศ.๒๕๓๔ เพื่อให้เขตพื้นที่ดังกล่าวแยกออกไปเป็นพื้นที่ขององค์การบริหารส่วนตำบล หนองขามขณะเดียวกันสภาองค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม ก็มีมติเห็นชอบตามมติของคณะกรรมการสุขาภิบาล อ่าวอุดม ทั้งนี้ การดำเนินการดังกล่าวเป็นเพียงมติของสภาท้องถิ่นทั้ง ๒ แห่งที่เห็นร่วมกัน แต่ยังไม่ได้ดำเนินการเปลี่ยนแปลงแนวเขตสุขาภิบาลอ่าวอุดม เพื่อให้มีผลใช้บังคับโดยถูกต้องตามขั้นตอนของกฎหมายแต่อย่างใดต่อมาได้รับการจัดตั้งเป็น เทศบาลตำบลอ่าวอุดมตามพระราชบัญญัติเปลี่ยนแปลงฐานะสุขาภิบาลเป็นเทศบาล พ.ศ.2542 ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ ๑๑๖ ตอนที่ ๙ ก ลงวันที่ ๒๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๔๒ และมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 25 พฤษภาคมในปีเดียวกัน แต่เนื่องจากในความเป็นจริงนั้น พื้นที่ อ่าวอุดมได้ถูกโอนไปอยู่ในเขตเทศบาลตำบลแหลมฉบัง (ปัจจุบันคือเทศบาลนครแหลมฉบัง) ที่จัดตั้งขึ้นตามพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลตำบลแหลมฉบัง พ.ศ.2534 โดยมีพื้นที่แยกออกไปจากสุขาภิบาลอ่าวอุดมเป็นจำนวน ๗๒.๕๖ ตารางกิโลเมตร รวม ๔ ตำบล ๑๙ หมู่บ้าน ซึ่งอาจทำให้เกิดความสับสน ในปี พ.ศ.2545 จึงมีพระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนชื่อเทศบาลโดยใช้ชื่อว่า เทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์เพื่อเป็นการระลึกถึงเจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี (เจิม แสง-ชูโต) ผู้บุกเบิกและสร้างความเจริญให้กับอำเภอศรีราชา ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับการใช้อำนาจทางการปกครองในพื้นที่ทับซ้อน องค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม ได้ดำเนินการในพื้นที่หมู่ที่ ๖ (บ้านโค้งดารา) หมู่ ๗ (บ้านเนินแสนสุข) หมู่ ๘ (บ้านหินกอง) หมู่ ๑๑ (บ้านหนองเลง) ตำบลหนองขาม ตามอำนาจหน้าที่ต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน โดยเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์ไม่ได้เข้าไปดำเนินการในพื้นที่ดังกล่าว จากปัญหาเรื่องพื้นที่ทับซ้อนระหว่างเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์กับองค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม ทำให้มีผลกระทบต่อบัญชีรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง เขตการปกครอง ความเข้าใจของประชาชนในการให้บริการสาธารณะ และการจัดเก็บภาษี ดังนั้น เพื่อให้พื้นที่การบริหารงานขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ทั้งสองแห่งมีความชัดเจนและแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น เทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์และองค์การบริหารส่วนตำบลหนองขามได้ร่วมประชุม สำรวจพื้นที่ เพื่อแก้ไขแนวเขตตั้งแต่ปี พ.ศ. ๒๕๕๔ โดยมีคณะกรรมการของ ทั้งสองหน่วยงานดำเนินการสำรวจ ชี้แนวเขตที่มีการทับซ้อน จัดทำแผนที่และคำบรรยายแนวเขตใหม่ ซึ่งเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์ได้ตัดพื้นที่ทั้งหมู่ของหมู่ที่ ๖ (บ้านโค้งดารา) หมู่ ๗ (บ้านเนินแสนสุข) หมู่ ๘ (บ้านหินกอง) หมู่ ๑๑ (บ้านหนองเลง) ตำบลหนองขาม รวมเป็นพื้นที่ ๒๙.๔๖ ตารางกิโลเมตร ให้เป็นพื้นที่ขององค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม ส่วนเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์คงเหลือพื้นที่ ๒๗๖.๙๘ ตารางกิโลเมตร จากเดิม ๓๐๖.๔๔ ตารางกิโลเมตร ซึ่งการปรับปรุงแนวเขตนี้ได้รับความเห็นชอบและรับรองแนวเขตจากคณะผู้บริหาร เจ้าหน้าที่ ผู้นำชุมชน ประชาชนที่เกี่ยวข้องของทั้ง ๒ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเมื่อวันที่ ๑๑ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๕ และในวันที่ ๓๑ มกราคม พ.ศ.๒๕๕๖ กระทรวงมหาดไทยได้ออกประกาศเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์ โดยตัดท้องที่หมู่ที่ ๖ บ้านโค้งดารา, หมู่ที่ ๗ บ้านเนินแสนสุข, หมู่ที่ ๘ บ้านหินกอง และหมู่ที่ ๑๑ บ้านหนองเลง (บางส่วน) ตำบลหนองขาม ให้ไปเป็นพื้นที่ขององค์การบริหารส่วนตำบลหนองขาม เพื่อแก้ไขปัญหาพื้นที่ทับซ้อนที่มีมาตั้งแต่ครั้งที่ยังเป็นสุขาภิบาลอ่าวอุดม และเพื่อประโยชน์ในการจัดบริการสาธารณะ ส่งผลให้เขตเทศบาลมีพื้นที่ลดลงจากเดิม ๓๐๖.๔๔ ตารางกิโลเมตรเหลือ ๒๗๖.๙๘ ตารางกิโลเมตร จากนั้นในวันที่ 9 เมษายน กระทรวงมหาดไทยก็ได้ประกาศเปลี่ยนแปลงฐานะเทศบาลตำบลเจ้าพระยาสุรศักดิ์เป็นเทศบาลนครเจ้าพระยาสุรศักดิ์โดยให้มีผลตั้งแต่วันที่1 พฤษภาคมปีเดียวกัน

ไฟล์แนบ